W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat ortodoncja przeszła wiele zmian, a wraz z nią narzędzia, którymi się posługuje. Jedną z ważniejszych jest fakt, że pacjenci zgłaszają się obecnie do ortodontów, kiedy uważają, że powinni, a nie wtedy, gdy choroba lub wada uzębienia zacznie przeszkadzać im w normalnym życiu. Przyczyną takiego stanu rzeczy może być między innymi całkowita przemiana aparatów ortodontycznych, które z okropnych „rusztowań” zmieniły się w coś, co można nawet nazwać ozdobą. Co prawda niektóre skrajne przypadki mogą jeszcze wymagać użycia aparatu zewnętrznego, ale takie sytuacje są bardzo rzadkie. Stałe i ruchome – na takie dwie grupy możemy podzielić aparaty ortodontyczne. Dzieci do lat dwunastu mogą nosić ruchome aparaty na zęby kraków, gdyż nie mają jeszcze stałych zębów tylko mleczne. Poważniejsze wady wymagają by użyty został aparat stały kraków, zalecany dla młodzieży i dorosłych. Specjalny klej, którym jest mocowany do zębów utrzyma go nawet przez bardzo długi okres leczenia. Aparaty stałe kraków - wśród nich wyróżniamy te metalowe, jaki i estetyczne np. ceramiczne lub kryształowe. Choć te nazwy mogą być mylące to nowoczesne metalowe modele mogą być uznane za specyficzny rodzaj biżuterii.